Γ αιολικού πάρκου πλησίον μεσαιωνικού ναού]

Περίληψη

Για τις επεμβάσεις πλησίον αρχαίου ισχύει ο κανόνας του επιτρεπτού τους μόνο κατόπιν εγκρίσεως του Υπουργού Πολιτισμού, ειδικά δε για τις οικοδομικές εργασίες η έγκριση του Υπουργού Πολιτισμού χορηγείται εάν η απόσταση από το ακίνητο μνημείο -στην έννοια του οποίου συμπεριλαμβάνεται πλέον ρητώς και το άμεσο περιβάλλον του- ή η σχέση με αυτό είναι τέτοια ώστε να μην κινδυνεύει να επέλθει άμεση ή έμμεση βλάβη σε αυτό.

Στην ευρύτερη περιοχή εγκαταστάσεως του επίδικου έργου ευρίσκεται ο μεσαιωνικός ναός της Ιεράς Μονής Οσίου Μελετίου, για την προστασία δε αυτής και του περιβάλλοντος χώρου έχει εκδοθεί απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού, με την οποία καθορίσθηκε, ως ζώνη προστασίας, περιοχή 3.000 μέτρων γύρω από την Μονή, σύμφωνα με δημοσιευμένο στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως τοπογραφικό διάγραμμα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του φακέλου οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού διαπίστωσαν ότι η εγκατάσταση της τρίτης νότιας συστοιχίας ανεμογεννητριών θα προκαλέσει βλάβη στα μνημεία. Η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξης είναι νόμιμη, διότι συναρτάται με την προστατευτέα αισθητική και λειτουργική αξία του χώρου της Ιεράς Μονής και του ευρύτερου περιβάλλοντός της, που θα παρεβλάπτετο από υπέργειες κατασκευές μη εναρμονιζόμενες, εν όψει, ιδίως, των διαστάσεων και της θέσεώς τους, προς το προστατευόμενο αισθητικό σύνολο. Εξάλλου, οι επιπτώσεις από την εκτέλεση έργου πλησίον μνημείων, εφόσον αιτιολογούνται επαρκώς, όπως συμβαίνει εν προκειμένω, μπορεί να υπερβαίνουν τα όρια της θεσμοθετημένης ζώνης προστασίας.

Πρόεδρος: Αγγ. Θεοφιλοπούλου
Εισηγητής: Αντ. Ντέμσιας
Δικηγόροι: Δ. Μέλισσας, Π. Δημόπουλος

Βασικές σκέψεις

Επειδή, με την αίτηση αυτή ζητείται η ακύρωση της ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/ Φ26/80442/4571/22.10.2004 αποφάσεως του Υφυπουργού Πολιτισμού, κατά το μέρος που με αυτήν δεν εγκρίθηκε, από πλευράς αρχαιολογικού νόμου, η εγκατάσταση μίας εκ των τριών συστοιχιών ανεμογεννητριών των αιτουσών εταιρειών στις περιοχές «Μαυροβούνι, Μαυροπλαγιά, Πανόραμα» του Δήμου Δερβενοχωρίων του Ν. Βοιωτίας.
Επειδή, με προφανές έννομο συμφέρον ασκείται η αίτηση από την πρώτη αιτούσα, η οποία είναι η δικαιούχος της αδείας εγκαταστάσεως, εφόσον η προσβαλλόμενη απόφαση συνιστά νόμιμο έρεισμα της αδείας εγκαταστάσεως. Περαιτέρω, με έννομο συμφέρον ασκείται η αίτηση από την δεύτερη αιτούσα, αρχικός δικαιούχος της άδειας εγκαταστάσεως και δεδομένου ότι η προσβαλλόμενη πράξη απευθύνεται σε αυτήν.
Επειδή, η προσβαλλόμενη πράξη έχει εκδοθεί κατ’ επίκληση του ν. 3028/2002 (Α΄ 153), ερειδόμενη, προφανώς, στη διάταξη του άρθρου 10 παρ. 3 του νόμου αυτού, το οποίο αφορά στη χορήγηση εγκρίσεως (άδειας) από τον Υπουργό Πολιτισμού για την εκτέλεση έργου (επί ή) πλησίον μνημείου και έχει, ως εκ τούτου, εκτελεστό χαρακτήρα (Σ.τ.Ε. 3454/2004 Ολομ. κ.ά.).
Επειδή, στο άρθρο 24 του Συντάγματος ορίζονται τα εξής: “1. Η προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος αποτελεί υποχρέωση του Κράτους και δικαίωμα του καθενός. Για τη διαφύλαξή του το Κράτος έχει υποχρέωση να παίρνει ιδιαίτερα προληπτικά ή κατασταλτικά μέτρα στο πλαίσιο της αρχής της αειφορίας. . . 6. Τα μνημεία, οι παραδοσιακές περιοχές και τα παραδοσιακά στοιχεία προστατεύονται από το Κράτος. . .”. Με τις διατάξεις αυτές του Συντάγματος καθιερώνεται αυξημένη προστασία του πολιτιστικού περιβάλλοντος, δηλαδή των μνημείων και λοιπών πολιτιστικών αγαθών που προέρχονται από την ανθρώπινη δραστηριότητα και συνθέτουν λόγω της ιστορικής, καλλιτεχνικής ή επιστημονικής σημασίας τους την εν γένει πολιτιστική κληρονομιά της Χώρας. Η προστασία αυτή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη διατήρηση των εν λόγω πολιτιστικών στοιχείων στο διηνεκές. Επομένως, κάθε επέμβαση επί και πλησίον αρχαίου πρέπει κατ΄ αρχήν να αποβλέπει στην προστασία και ανάδειξη αυτού, να ενεργείται δε ενόψει των ιδιαιτέρων χαρακτηριστικών και του είδους των προστατευτέων ευρημάτων και επί τη βάσει των δεδομένων της αρχαιολογικής επιστήμης, απαγορευμένων επεμβάσεων και χρήσεων μη συμβατών προς την κατά προορισμό χρήση του αρχαίου (Σ.Ε. Ολ. 3279/2003). Εξάλλου, η προστασία του πολιτιστικού περιβάλλοντος οργανώνεται και εξειδικεύεται με τις διατάξεις του ν. 3028/2002, με τις οποίες ορίζονται, μεταξύ άλλων, οι προϋποθέσεις επεμβάσεως σε ακίνητο μνημείο και στο περιβάλλον του. Στο άρθρο 10 του νόμου αυτού και υπό τον τίτλο “Ενέργειες σε ακίνητα μνημεία και στο περιβάλλον τους” ορίζονται ειδικότερα τα ακόλουθα: “1. Απαγορεύεται κάθε ενέργεια σε ακίνητο μνημείο η οποία είναι δυνατόν να επιφέρει με άμεσο ή έμμεσο τρόπο καταστροφή, βλάβη, ρύπανση ή αλλοίωση της μορφής του. . . 3. Η. . . οικοδομική δραστηριότητα πλησίον αρχαίου επιτρέπεται μόνο μετά από έγκριση του Υπουργού Πολιτισμού, η οποία εκδίδεται ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου. Η έγκριση χορηγείται εάν η απόσταση από ακίνητο μνημείο ή η σχέση με αυτό είναι τέτοια ώστε να μην κινδυνεύει να επέλθει άμεση ή έμμεση βλάβη αυτού λόγω του χαρακτήρα του έργου ή της επιχείρησης ή της εργασίας. 4. Για κάθε εργασία, επέμβαση ή αλλαγή χρήσης σε ακίνητα μνημεία, ακόμη και αν δεν επέρχεται κάποια από τις συνέπειες της παραγράφου 1 σε αυτά, απαιτείται έγκριση που χορηγείται με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου. . .”. Οι πιο πάνω διατάξεις εκκινούν από τη διάκριση σε επεμβάσεις επί και πλησίον ακινήτου μνημείου. Ως επεμβάσεις επί ακινήτου μνημείου, απολύτως απαγορευμένες από το νόμο, νοούνται αυτές οι οποίες είναι δυνατόν να επιφέρουν με άμεσο ή έμμεσο τρόπο καταστροφή, βλάβη, ρύπανση ή αλλοίωση της μορφής του και για το επιτρεπτό τέτοιων επεμβάσεων απαιτείται πάντοτε προηγούμενη έγκριση του Υπουργού Πολιτισμού, ύστερα από γνώμη του αρχαιολογικού συμβουλίου. Για τις επεμβάσεις πλησίον αρχαίου ισχύει ο κανόνας του επιτρεπτού τους μόνο κατόπιν εγκρίσεως του Υπουργού Πολιτισμού, ειδικά δε για τις οικοδομικές εργασίες η έγκριση του Υπουργού Πολιτισμού χορηγείται εάν η απόσταση από το ακίνητο μνημείο -στην έννοια του οποίου συμπεριλαμβάνεται πλέον ρητώς και το άμεσο περιβάλλον του- ή η σχέση με αυτό είναι τέτοια ώστε να μην κινδυνεύει να επέλθει άμεση ή έμμεση βλάβη σε αυτό. Από τα ανωτέρω παρέπεται ότι ο Υπουργός Πολιτισμού προκειμένου να χορηγήσει την έγκριση (άδεια) εκτελέσεως έργου επί και πλησίον αρχαίων αξιολογεί τα χαρακτηριστικά του έργου και εκτιμά τις άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις που θα έχει η εκτέλεση του έργου στα ακίνητα μνημεία, δηλαδή στα αγαθά που εμπίπτουν στο πεδίο προστασίας του αρχαιολογικού νόμου. Η αιτιολογία της χορηγουμένης εγκρίσεως (αδείας) ελέγχεται συνεπώς ως προς τα ζητήματα αυτά, πρέπει δε, για να είναι πλήρης, να περιέχει: α) περιγραφή των προστατευτέων αρχαίων, β) περιγραφή του προς εκτέλεση έργου και γ) τεκμηριωμένη εκτίμηση των επιπτώσεων του έργου επί των αρχαίων. Εξάλλου, στο άρθρο 3 παρ. 1 του ν. 3028/2002 ορίζεται ότι: «Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς της Χώρας συνίσταται κυρίως: α) στον εντοπισμό, την έρευνα, την καταγραφή, την τεκμηρίωση και τη μελέτη των στοιχείων της. . .». (Σ.τ.Ε. 3454/2004 Ολομ.).
Επειδή, στην προκείμενη περίπτωση, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν τα εξής: Η δεύτερη αιτούσα υπέβαλε την από 27.6.2001 αίτηση για τη χορήγηση προεγκρίσεως χωροθετήσεως αιολικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ισχύος 36 MW στη θέση «Μαυροβούνι, Μαυροπλαγιά, Πανόραμα» του Δήμου Δερβενοχωρίων του Ν. Βοιωτίας. Στην ευρύτερη περιοχή εγκαταστάσεως του έργου ευρίσκεται ο μεσαιωνικός ναός της Ιεράς Μονής Οσίου Μελετίου, για την προστασία δε αυτής και του περιβάλλοντος χώρου έχει εκδοθεί η ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ.26/8821/134/18.2.1994 απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού (Β΄ 183/18.3.1994), με την οποία καθορίσθηκε, ως ζώνη προστασίας, περιοχή 3.000 μέτρων γύρω από την Μονή, σύμφωνα με δημοσιευμένο στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως τοπογραφικό διάγραμμα. Υπέρ της εκτελέσεως του έργου γνωμοδότησε η 1η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων με την 4559/23.5.2001 πράξη της, στην οποία αναφέρεται ότι «στην περιοχή αυτή δεν έχουν εντοπιστεί μνημεία αρμοδιότητάς μας, όπως και σε αυτοψία υπαλλήλου της Υπηρεσίας μας διαπιστώθηκε». Ακολούθως, με την 3744/25.9.2001 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος χορηγήθηκε προέγκριση χωροθετήσεως αιολικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενεργείας της δεύτερης αιτούσης, συνολικής ισχύος 36 MW στην προαναφερόμενη θέση. Με την 108694/3324/3.2.2003 απόφαση του Υφυπουργού Γεωργίας εγκρίθηκε η επέμβαση στην ως άνω δημόσια δασική έκταση για την εγκατάσταση 40 ανεμογεννητριών ισχύος 900 KW (εκάστης), καναλιού ηλεκτρολογικού δικτύου, οικίσκου ελέγχου του αιολικού πάρκου καθώς και του εσωτερικού οδικού δικτύου. Με την 5307/9.12.2003 απόφαση του ιδίου Γενικού Γραμματέα εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου με χρονική ισχύ πέντε ετών, ήτοι μέχρι 9.12.2008. Κατόπιν υποβολής από την δεύτερη αιτούσα αιτήματος με το οποίο ζήτησε να ορισθεί ως δικαιούχος φορέας της άδειας εγκαταστάσεως η πρώτη αιτούσα, ήτοι η θυγατρική της εταιρεία «….», ο ίδιος Γενικός Γραμματέας εξέδωσε υπέρ της τελευταίας εταιρείας την 6787/30.12.2003 άδεια εγκαταστάσεως για το ως άνω έργο με χρονική ισχύ δύο ετών, ήτοι μέχρι 30.12.2005. Παραλλήλως, η Ιερά Μονή Οσίου Μελετίου υπέβαλε προς το Υπουργείο Πολιτισμού την από 20.2.2003 αίτηση με την οποία ζήτησε να επανεξετασθεί το ζήτημα της εγκαταστάσεως του έργου διότι «πέρα από την οπτική και εν γένει αισθητική όχληση και ηχορύπανση που θα προκαλέσει, θα συντελέσει στην οριστική καταστροφή κάποιων παραλαυρίων … » περαιτέρω δε διότι δεν ικανοποιείται «η συνθήκη της ζώνης προστασίας των 3000 μέτρων». Η 1η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, επιληφθείσα εκ νέου, εξέδωσε την 322/17.2.2004 πράξη, στην οποία αναφέρεται ότι «προέκυψαν πρόσφατα νέα αρχαιολογικά δεδομένα στην ευρύτερη περιοχή της βυζαντινής Ι. Μονής Οσίου Μελετίου», πράγμα που επέβαλε την επανεξέταση του θέματος. Επακολούθησε η 1151/4.3.2004 πράξη της ίδιας Εφορείας, στην οποία αναφέρεται ότι η εγκατάσταση της νότιας σειράς των ανεμογεννητριών, και δη ως προς το ανατολικό της τμήμα θα πρέπει να επανεξετασθεί «λόγω άμεσης και έμμεσης βλάβης, που προκαλεί στα ερείπια των παραλαυρίων, που εντοπίσθηκαν πρόσφατα στη δασώδη περιοχή, που περιβάλλει από βορρά την βυζαντινή Μονή του Οσίου Μελετίου». Στην ίδια πράξη προστίθεται ότι «ως προς τις δύο σειρές ανεμογεννητριών βορειότερα της προαναφερθείσης, που εμπίπτουν στο Ν. Βοιωτίας» ισχύει η αρχική πράξη (έτους 2001), που επέτρεπε την πραγματοποίηση του έργου. Κατόπιν τούτων, ο Υφυπουργός Πολιτισμού, με την ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ26/47112/2786/22.6.2004 απόφασή του, η οποία εκδόθηκε επί τη βάσει της 19/7.6.2004 γνωμοδοτήσεως του Κ.Α.Σ., αποφάσισε τη διενέργεια αυτοψίας από κλιμάκιο του Υπουργείου. Το κλιμάκιο διενήργησε επιτόπια αυτοψία με την παρουσία των εμπλεκόμενων πλευρών και διαπίστωσε, μετά από συνεκτίμηση σχεδίων και φωτορεαλιστικών απεικονίσεων, ότι το ανατολικό μέρος της νότιας σειράς ανεμογεννητριών είναι ορατό από την Ιερά Μονή. Περαιτέρω, διατύπωσε την άποψη ότι η θέση των ανεμογεννητριών είναι εξεταστέα σε σχέση με την ευρύτερη περιοχή όπου υπάρχουν τα βυζαντινά παραλαύρια της Ιεράς Μονής είτε σε μεγαλύτερη απόσταση από τη θέση αυτή, όπου ευρίσκεται ο Άγιος Γεώργιος της Οινόης είτε σε πολύ κοντινή απόσταση, όπου ευρίσκονται το παραλαύριο του Αγίου Βασιλείου και οι σκήτες του Οσίου Μελετίου και του Οσίου Νίκωνα, δηλ. αρχαία μνημεία προστατευτέα σύμφωνα με το ν. 3028/2002. Επίσης, οι ανεμογεννήτριες δεν πρέπει να είναι ορατές ούτε από τον αρχαιολογικό χώρο της Οινόης και τον εκεί σωζόμενο Πύργο Οινόης, που έχουν παραμείνει αλώβητοι. Κατέληξε δε ομόφωνα το κλιμάκιο ότι πρέπει να καταργηθεί η νότια σειρά των ανεμογεννητριών (ήτοι 17 ανεμογεννητριών) γιατί η εγκατάστασή τους θα επιφέρει, με την πυκνότητα, το ύψος και τον όγκο τους, σοβαρή έμμεση βλάβη στο πολιτιστικό περιβάλλον που αποτελείται από την Ιερά Μονή και τα παραλαύριά της, στο ήρεμο φυσικό περιβάλλον που τελεί σε αδιάσπαστη ενότητα με τον πολιτισμικό χώρο καθώς και στον ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο της Οινόης. Το ζήτημα εισήχθη στο Κ.Α.Σ., το οποίο, αφού άκουσε τις εμπλεκόμενες πλευρές, υιοθέτησε, με την 36/22.9.2004 γνωμοδότησή του, τα συμπεράσματα του κλιμακίου αυτοψίας. Ειδικότερα, το Κ.Α.Σ. συνεκτίμησε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα στοιχεία: α) την οπτική επαφή της νότιας σειράς ανεμογεννητριών με την Ιερά Μονή, δεδομένου άλλωστε, του ύψους (40 μ. σύμφωνα με τη διαβεβαίωση του παρασταθέντος στη συνεδρίαση του Κ.Α.Σ. τεχνικού συμβούλου της εταιρείας ή 50 μ. σύμφωνα με την περιβαλλοντική μελέτη) και της ακτίνας (25 μ.) κάθε ανεμογεννήτριας, β) την ύπαρξη πλήθους παραλαυρίων στην ευρύτερη περιοχή (Άγιος Βασίλειος, Μεταμόρφωση, Άγιος Νικόλαος, Άγιοι Θεόδωροι, Άγιος Δημήτριος, Άγιοι Πάντες, Προφήτης Ηλίας, Παναγία, Άγιος Ιωάννης και μία σκήτη που αποκαλύφθηκε στον περιβάλλοντα χώρο της τελευταίας ανεμογεννήτριας) καθώς και των παλαιών μονοπατιών που συνδέουν τα παραλαύρια με την Ιερά Μονή, γ) την ύπαρξη του αρχαιολογικού χώρου της Οινόης και του Πύργου της Οινόης, από τις θέσεις των οποίων οι ανεμογεννήτριες είναι πλήρως ορατές, δ) την άρρηκτη σύνδεση του πολιτιστικού και του φυσικού περιβάλλοντος, ε) το γεγονός ότι οι ανεμογεννήτριες συνιστούν ήπια ανανεώσιμη πηγή ενέργειας. Επακολούθησε η έκδοση της προσβαλλόμενης ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ26/80442/ 4571/22.10.2004 αποφάσεως του Υφυπουργού Πολιτισμού, με την οποία, κατ’ αποδοχήν της 36/22.9.2004 γνωμοδοτήσεως του Κ.Α.Σ., εγκρίθηκε, σύμφωνα με το ν. 3028/2002, η εγκατάσταση των δύο βορειότερων συστοιχιών ανεμογεννητριών (ήτοι 23 ανεμογεννητριών) της δεύτερης αιτούσας στις περιοχές «Μαυροβούνι, Μαυροπλαγιά, Πανόραμα» του Δήμου Δερβενοχωρίων του Ν. Βοιωτίας, διότι αυτές δεν είναι ορατές από τον ευρύτερο χώρο της Ιεράς Μονής ενώ, αντιθέτως, δεν εγκρίθηκε η εγκατάσταση της νότιας σειράς (ήτοι 17 ανεμογεννητριών), διότι η πυκνότητα, ο όγκος και το ύψος τους θα προκαλέσει α) σοβαρή έμμεση αισθητική βλάβη στο αρχαιολογικό περιβάλλον, το οποίο συντίθεται σε αδιάσπαστη ενότητα με το ήρεμο φυσικό περιβάλλον και αποτελείται από την βυζαντινή, εξαιρετικά σημαντική, Ιερά Μονή Οσίου Μελετίου και τα παραλαύρια αυτής (όπως ο Άγιος Γεώργιος της Οινόης, ο Άγιος Βασίλειος, οι σκήτες του Οσίου Μελετίου και του Οσίου Νίκωνα), β) έμμεση βλάβη στον ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο της Οινόης. Εξάλλου, ο Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος, με την 2561/10.5.2007 απόφασή του, παρέτεινε την ισχύ της 6787/30.12.2003 άδειας εγκαταστάσεως κατά το μέρος που αφορά στις υπολειπόμενες είκοσι τρεις ανεμογεννήτριες έως τις 31.3.2008. Ακολούθως, όμως, η 2561/10.5.2007 απόφαση του Γενικού Γραμματέα ανακλήθηκε με την 8519/21.11.2007 απόφαση του ιδίου οργάνου για το λόγο ότι είχε εκδοθεί μετά την λήξη ισχύος της αρχικής 6787/30.12.2003 άδειας εγκαταστάσεως. Κατόπιν διοικητικής προσφυγής που ασκήθηκε από την εταιρεία «….», ο Υπουργός Ανάπτυξης, με την Δ6/Φ17.582/709/11.2.2008 απόφασή του, ακύρωσε την 8519/21.11.2007 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος για το λόγο ότι η προσφεύγουσα εταιρεία δεν είχε κληθεί προηγουμένως σε ακρόαση. Τέλος, με την 65921/5686/29.8.2008 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος παρατάθηκε ο χρόνος ισχύος της άδειας εγκαταστάσεως του έργου μέχρι τις 31.3.2010.
Επειδή, προβάλλεται από τις αιτούσες ότι το αιολικό πάρκο εκτείνεται εκτός της ζώνης προστασίας των 3.000 μ. που θεσμοθετήθηκαν με την ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/ Β1/Φ.26/8821/134/18.2.1994 απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού. Ως εκ τούτου δεν δύναται να επέλθει βλάβη, άμεση ή έμμεση, στα προστατευόμενα μνημεία. Κατά τις αιτούσες, όταν έχει θεσμοθετηθεί ευρύτερη ζώνη προστασίας, όπως στην προκειμένη περίπτωση, δεν τίθεται ζήτημα, σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 3 του ν. 3028/2002, βλάβης μνημείου από έργο το οποίο εγκαθίσταται εκτός της ζώνης προστασίας. Συνεχίζουν δε οι αιτούσες ότι η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξεως είναι πλημμελής διότι δεν περιγράφονται επαρκώς τα μνημεία ούτε τεκμηριώνεται επαρκώς η βλάβη τους σε σχέση με το έργο. Άλλωστε, κατά τις αιτούσες, δεν αναφέρεται σε ποιο καθεστώς προστασίας και με ποια πράξη προστατεύονται τα λοιπά, πλην της Ιεράς Μονής, μνημεία. Τέλος, οι αιτούσες προβάλλουν ότι δεν συντρέχει βλάβη των μνημείων διότι οι ανεμογεννήτριες δεν είναι ορατές από τα ευρήματα αρχαιολογικού ενδιαφέροντος.
Επειδή, από τα προαναφερθέντα στοιχεία του φακέλου, προκύπτει ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού διαπίστωσαν ότι η εγκατάσταση της τρίτης νότιας συστοιχίας ανεμογεννητριών θα προκαλέσει βλάβη στα μνημεία. Όπως προκύπτει, ιδίως, από την 36/22.9.2004 γνωμοδότηση του Κ.Α.Σ. α) τα προστατευτέα μνημεία περιγράφηκαν και κατονομάσθηκαν πλήρως. Μνημονεύεται, επίσης, τόσο η ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ.26/8821/134/18.2.1994 απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού για την προστασία της Ιεράς Μονής και του περιβάλλοντος χώρου της ενώ τα λοιπά αρχαία ακίνητα μνημεία (όπως ο Άγιος Γεώργιος της Οινόης, ο Άγιος Βασίλειος, οι σκήτες του Οσίου Μελετίου και του Οσίου Νίκωνα, βλ. σελ. 3 της γνωμοδοτήσεως) προστατεύονται, από το νόμο χωρίς να απαιτείται η έκδοση οποιασδήποτε διοικητικής πράξεως (βλ. άρθρο 6 παρ. 4 του ν. 3028/2002), β) το επίδικο έργο περιγράφηκε ως προς τα κρίσιμα στοιχεία του, ήτοι ως προς την πυκνότητα, τον όγκο και το ύψος των ανεμογεννητριών (17 ανεμογεννήτριες, έκαστη εκ των οποίων έχει ύψος 40 μ., σύμφωνα με τη διαβεβαίωση του παρασταθέντος στη συνεδρίαση του Κ.Α.Σ. τεχνικού συμβούλου της εταιρείας ή 50 μ. σύμφωνα με την περιβαλλοντική μελέτη και ακτίνα 25 μ.), γ) τεκμηριώθηκε η εκτίμηση των επιπτώσεων στο αρχαιολογικό περιβάλλον και στο συνδεδεμένο με αυτό φυσικό περιβάλλον, υπό την έννοια ότι οι ανεμογεννήτριες είναι ορατές από τις προστατευτέες θέσεις. Η αιτιολογία αυτή παρίσταται νόμιμη διότι συναρτάται με την προστατευτέα αισθητική και λειτουργική αξία του χώρου της Ιεράς Μονής και του ευρύτερου αυτής περιβάλλοντος, που θα παρεβλάπτετο, καταρχήν, από υπέργειες κατασκευές μη εναρμονιζόμενες, εν όψει, ιδίως, των διαστάσεων και της θέσεώς τους, προς το προστατευόμενο αισθητικό σύνολο (πρβλ. Σ.τ.Ε. 2073/1997, βλ., επίσης, Σ.τ.Ε. 2320/2002). Εξάλλου, οι επιπτώσεις από την εκτέλεση έργου πλησίον μνημείων, εφόσον αιτιολογούνται επαρκώς, όπως συμβαίνει εν προκειμένω, δύνανται να εξικνούνται και πέραν των ορίων της τυχόν θεσμοθετημένης ζώνης προστασίας. Τέλος, η αιτιολογία αυτή δεν κλονίζεται από το 1151/4.3.2004 έγγραφο της Εφορείας, στο οποίο αναφέρεται ότι η εγκατάσταση της νότιας σειράς των ανεμογεννητριών, και, ειδικότερα, το ανατολικό της τμήμα της θα πρέπει να επανεξετασθεί, δεδομένου ότι με το έγγραφο αυτό διαπιστώνεται, πάντως, η ανάγκη επανεξετάσεως της εγκαταστάσεως ολόκληρης της νότιας σειράς ανεμογεννητριών και όχι μόνο του ανατολικού τμήματος της νότιας σειράς. Κατά τα λοιπά, ο προβαλλόμενος λόγος πλήσσει την ακυρωτικώς ανέλεγκτη τεχνική κρίση την διοικήσεως ως προς επάρκεια προστασίας του μνημείου και του περιβάλλοντος αυτού χώρου (πρβλ. Σ.τ.Ε. 1682/2002 Ολομ., σκ. 8).
Επειδή, ενόψει των παραπάνω, η υπό κρίση αίτηση πρέπει να απορριφθεί.