ΣτΕ 1883/2016 [Ίδρυση ιδιωτικού ΚΤΕΟ]

Περίληψη

-Κατά την έννοια των διατάξεων, με τις οποίες εισάγεται ειδική πολεοδομική ρύθμιση περί των οικοπέδων και γηπέδων που προορίζονται για την ίδρυση ιδιωτικών ΚΤΕΟ, ερμηνευόμενων βάσει των συνταγματικών επιταγών της προστασίας του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος και του ορθολογικού πολεοδομικού σχεδιασμού. Για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης ιδιωτικού ΚΤΕΟ σε περιοχή εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να έχει στην κατοχή ή στην κυριότητά του ενιαίο γήπεδο επιφάνειας τουλάχιστον 4.000 τ.μ. Στην περίπτωση κατά την οποία οι ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις της περιοχής προβλέπουν αρτιότητες γηπέδων μικρότερες των 4 στρεμμάτων, εφαρμόζονται οι ανωτέρω ειδικές περί ιδιωτικών ΚΤΕΟ διατάξεις του ν. 2963/2001. Αντιθέτως, εφαρμόζονται οι ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις της περιοχής εάν αυτές είναι αυστηρότερες ως προς την αρτιότητα των γηπέδων.

Πρόεδρος: Χρ. Ράμμος
Εισηγητής: Χρ. Λιάκουρας

Βασικές σκέψεις

Επειδή, με την κρινόμενη έφεση ζητείται η εξαφάνιση της 2268/2012 απόφασης του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών, με την οποία απορρίφθηκε αίτηση ακυρώσεως της εκκαλούσας εταιρείας κατά α) της 9297/16.12.2008 απόφασης της Προϊσταμένης του Τμήματος Ελέγχου Κατασκευών της Διεύθυνσης Χωροταξίας – Πολεοδομίας Βορείου Τομέα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής, με την οποία ανακλήθηκε 4636/17.11.2008 απόφαση της ιδίας, με την οποία είχε ανακληθεί η 578/14.5.2003 οικοδομική άδεια για την ανέγερση ιδιωτικού Κέντρου Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων (ΚΤΕΟ) σε ακίνητο εκτός σχεδίου πόλεως επί των οδών Ανεμώνης και Δεκελείας στο Δήμο Αχαρνών και β) της 6787/4374/4.3.2009 απόφασης του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Αττικής, με την οποία απορρίφθηκε διοικητική προσφυγή της εκκαλούσας κατά της ανωτέρω 9297/16.12.2008 απόφασης.
Επειδή, μετά την τροποποίηση του τρίτου εδαφίου της παραγράφου 2 του άρθρου 283 του ν. 3852/2010 (Α΄ 87/7.6.2010) με το άρθρο 6 παρ. 13 του ν. 4071/2012 (Α΄ 85/11.4.2012), οι εκκρεμείς δίκες των πρώην Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων που έχουν ως αντικείμενο τον έλεγχο πράξεων ή παραλείψεων οργάνων τους, οι οποίες είχαν εκδοθεί ή συντελεστεί πριν από την ισχύ του ν. 3852/2010, κατ’ εφαρμογή της νομοθεσίας σχετικά με την έκδοση οικοδομικών αδειών, τον προέλεγχο αυτών, τον έλεγχο των σχετικών μελετών, καθώς και τον έλεγχο και την επιβολή προστίμων για τις αυθαίρετες κατασκευές σύμφωνα με το π.δ. 267/1998, συνεχίζονται μετά την 11.4.2012 αυτοδικαίως και χωρίς άλλη διατύπωση από τους δήμους, οι οποίοι ασκούν τις εν λόγω αρμοδιότητες (πρβλ. ΣτΕ 3575/2014).
Επειδή, η παρούσα δίκη, η οποία έχει ως αντικείμενο τον έλεγχο της νομιμότητας πράξεων που εκδόθηκαν από όργανα της Ν.Α. Ανατολικής Αττικής, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων περί εκδόσεως και ελέγχου οικοδομικών αδειών, συνεχίζεται αυτοδικαίως και χωρίς άλλη διατύπωση από τον Δήμο Αχαρνών, μέσα στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται το επίμαχο ακίνητο. Κατόπιν τούτων, νομίμως παραστάθηκε κατά τη συζήτηση της υποθέσεως ο Δήμος Αχαρνών.
Επειδή, στον ν. 2963/2001 «Οργάνωση και λειτουργία των δημόσιων επιβατικών μεταφορών με λεωφορεία, τεχνικός έλεγχος οχημάτων και ασφάλεια χερσαίων μεταφορών και άλλες διατάξεις» (Α΄ 268), ορίζεται στα άρθρα 36 και 37, όπως ίσχυαν κατά τον κρίσιμο εν προκειμένω χρόνο, ότι: «Άρθρο 36. Για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης ιδιωτικού ΚΤΕΟ ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει στην αρμόδια υπηρεσία: α. Υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν.1599/1986, που βεβαιώνει την κυριότητα ή κατοχή οικοπέδου επιφανείας τουλάχιστον 1500 τ.μ. σε περιοχές των νομών Αττικής και Θεσσαλονίκης εντός σχεδίου πόλεως ή εντός ορίων οικισμού …ή γηπέδου επιφάνειας τουλάχιστον 4.000 τ.μ. σε εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού περιοχές. Άρθρο 37. 1. Η άδεια λειτουργίας ιδιωτικών ΚΤΕΟ χορηγείται εφόσον πληρούνται οι παρακάτω προϋποθέσεις: α. Υποβολή της προβλεπόμενης από τις ισχύουσες διατάξεις οικοδομικής άδειας και των εγγράφων που αποδεικνύουν την κυριότητα ή κατοχή οικοπέδου για τις εγκαταστάσεις του ΚΤΕΟ…β… 2. Με απόφαση του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών εξειδικεύονται οι προϋποθέσεις για την ίδρυση και λειτουργία των ιδιωτικών ΚΤΕΟ, οι τεχνικές προδιαγραφές του συστήματος μηχανογράφησης…η διαδικασία χορήγησης της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας και τα υποβαλλόμενα δικαιολογητικά .., καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα. ». Περαιτέρω, στην παρ. 4 του άρθρου 8 της εκδοθείσας δυνάμει της ως άνω εξουσιοδοτικής διατάξεως 36927/4751/2002 απόφασης του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών (Β΄847), ορίσθηκαν τα εξής: « Για την χορήγηση της άδειας ίδρυσης υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμενο σχετική αίτηση, η οποία συνοδεύεται από τα παρακάτω δικαιολογητικά: α. Υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του Ν. 1599/1986, που βεβαιώνει την κυριότητα ή κατοχή: i) Οικοπέδου επιφανείας τουλάχιστον 1.500 τ.μ. σε περιοχές των νομών Αττικής και Θεσσαλονίκης εντός σχεδίου πόλεως ή εντός ορίων οικισμού προϋφισταμένων του έτους 1923 ή οριοθετημένου σύμφωνα με τους όρους του από 24.4.1985 Π.Δ. (ΦΕΚ 181 Δ`) εκτός αμιγούς κατοικίας, ή ii) Γηπέδου επιφάνειας τουλάχιστον 4.000 τ.μ. σε εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού περιοχές όλης της χώρας, επιφυλασσομένης της υπάρξεως ειδικών πολεοδομικών διατάξεων στις συγκεκριμένες περιοχές…». Η ως άνω ρύθμιση επαναλήφθηκε στην παρ. 2 του άρθρου 7 της 30861/3651/2007 απόφασης του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών (Β΄895), η οποία ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο. Κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων, με τις οποίες εισάγεται ειδική πολεοδομική ρύθμιση περί των οικοπέδων και γηπέδων που προορίζονται για την ίδρυση ιδιωτικών ΚΤΕΟ, ερμηνευομένων βάσει των συνταγματικών επιταγών της προστασίας του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος και του ορθολογικού πολεοδομικού σχεδιασμού (άρθρ. 24 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος), για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης ιδιωτικού ΚΤΕΟ σε περιοχή εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να έχει στην κατοχή ή στην κυριότητά του ενιαίο γήπεδο επιφάνειας τουλάχιστον 4.000 τ.μ. Στην περίπτωση κατά την οποία οι ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις της περιοχής προβλέπουν αρτιότητες γηπέδων μικρότερες των 4 στρεμμάτων, εφαρμόζονται οι ανωτέρω ειδικές περί ιδιωτικών ΚΤΕΟ διατάξεις του ν. 2963/2001. Αντιθέτως, εφαρμόζονται οι ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις της περιοχής εάν αυτές είναι αυστηρότερες ως προς την αρτιότητα των γηπέδων.
Επειδή, από την εκκαλουμένη και τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν τα εξής: Με την 38888/1258/2.7.2003 απόφαση του Τμήματος Εποπτείας ΚΤΕΟ της Διεύθυνσης Ασφαλείας Χερσαίων Μεταφορών του Υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών χορηγήθηκε στην εταιρεία ΙΚΤΕΟ ΕΛΛΑΣ Α.Ε. άδεια ίδρυσης ιδιωτικού Κέντρου Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων σε μισθωμένο ακίνητο, εκτός σχεδίου πόλεως επί των οδών Ανεμώνης και Δεκελείας στο Δήμο Αχαρνών συνολικής έκτασης 4.031,5 τ.μ. (όπως εμφαίνεται στο τοπογραφικό διάγραμμα που συνοδεύει την ως άνω άδεια). Το ως άνω ακίνητο αποτελείται από δύο τμήματα, ήτοι ένα γήπεδο εκτάσεως 3701,84 τ.μ. και συνεχόμενη έκταση 329,66 τ.μ. Στη συνέχεια, με την 578/14.5.2003 οικοδομική άδεια, εκδοθείσα από το Πολεοδομικό Γραφείο Αχαρνών της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής, επετράπη στην ανωτέρω εταιρεία η ανέγερση νέου ιδιωτικού ΚΤΕΟ στο προαναφερόμενο ακίνητο, στο τοπογραφικό δε διάγραμμα που συνοδεύει την άδεια αυτή διαχωρίζεται με εστιγμένη γραμμή εμβαδόν γηπέδου 3.701,84 τ.μ. από τμήμα εμβαδού 329,66 τ.μ. Κατόπιν τούτου, με την 44373/2052/29.7.2004 απόφαση του Τμήματος Εποπτείας ΚΤΕΟ χορηγήθηκε η σχετική άδεια λειτουργίας ιδιωτικού ΚΤΕΟ στην ανωτέρω εταιρεία. Ωστόσο, κατόπιν σχετικής καταγγελίας της εκκαλούσας εταιρείας, η οποία έχει ως αντικείμενο εργασιών την εκμετάλλευση ιδιωτικών Κέντρων Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων, με την 4636/17.11.2008 απόφαση της Προϊσταμένης του Τμήματος Ελέγχου Κατασκευών τη Διεύθυνσης Χωροταξίας – Πολεοδομίας Βορείου Τομέα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής, ανακλήθηκε η άδεια αυτή, για το λόγο ότι το εμβαδόν του γηπέδου (3.701,84 τ.μ.), βάσει του οποίου εκδόθηκε η άδεια, είναι μικρότερο του οριζόμενου από τις διατάξεις του ν.2963/2001 και της 36927/4751/2002 αποφάσεως του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών. Ακολούθως, όμως, η τελευταία αυτή απόφαση ανακλήθηκε με την 9297/16.12.2008 απόφαση της αυτής ως άνω Προϊσταμένης, με την αιτιολογία (περιλαμβανόμενη στο επικαλούμενο στην απόφαση αυτή υπ΄αριθ. 2218/11.12.2008 έγγραφο της Νομικής Υπηρεσίας της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης) ότι για την ανέγερση του κτίσματος, ειδικώς ως προς την απαιτούμενη έκταση του γηπέδου, εφαρμογή έχουν οι πολεοδομικές διατάξεις και όχι οι ειδικές διατάξεις για την ίδρυση και λειτουργία ΚΤΕΟ. Κατά της απόφασης αυτής η εκκαλούσα εταιρεία άσκησε προσφυγή ενώπιον του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Αττικής, η οποία απορρίφθηκε, με την 6787/4374/4.3.2009 απόφαση, διότι κρίθηκε ότι η εκκαλούσα δεν διέθετε έννομο συμφέρον για την άσκησή της, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 69 του π.δ. 30/1996. Κατά της 6787/4374/4.3.2009 απόφασης του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Αττικής και της 9297/16.12.2008 απόφασης της Προϊσταμένης του Τμήματος Ελέγχου Κατασκευών της Διεύθυνσης Χωροταξίας – Πολεοδομίας Βορείου Τομέα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής, η εκκαλούσα εταιρεία άσκησε αίτηση ακυρώσεως. Το δικάσαν εφετείο έκρινε ότι προκύπτει η ύπαρξη δεσμού, ο οποίος επέτρεπε στην εκκαλούσα να αμφισβητήσει την ως άνω διοικητική πράξη και, επομένως, θεμελιώνεται το κατά το άρθρο 69 παρ. 1 του π.δ. 30/1996 έννομο συμφέρον της για την άσκηση της προσφυγής της κατά της πράξης αυτής ενώπιον του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Αττικής και, συνεπώς, η αιτιολογία απόρριψης της προσφυγής αυτής, με την 6787/4374/4.3.2009 απόφαση, ήταν μη νόμιμη και η απόφαση του Γ.Γ. Περιφέρειας Αττικής ακυρωτέα. Το δικάσαν εφετείο έκρινε περαιτέρω ότι η απαιτούμενη κατά τις διατάξεις του άρθρου 36 του ν. 2963/2001 και της παρ. 4 του άρθρου 8 της 36927/4751/2002 υπουργικής απόφασης κυριότητα ή κατοχή γηπέδου έκτασης τουλάχιστον 4.000 τ.μ. σε εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού περιοχές, αφορά σε προϋπόθεση ίδρυσης και λειτουργίας ΚΤΕΟ, όχι, όμως, και στους πολεοδομικούς όρους ανέγερσης κτιρίου ΚΤΕΟ, δεδομένου ότι, ως προς τους όρους αυτούς, σύμφωνα με την τιθέμενη στις ως άνω διατάξεις σχετική ρητή επιφύλαξη, εφαρμόζονται οι ειδικές πολεοδομικές διατάξεις της συγκεκριμένης περιοχής. Ενόψει τούτων, το εφετείο έκρινε ότι η αιτιολογία της προσβληθείσας 9297/16.12.2008 ανακλητικής απόφασης, κατά την οποία, για την ανέγερση του κτίσματος, ειδικώς ως προς την απαιτούμενη έκταση του γηπέδου, εφαρμογή έχουν οι πολεοδομικές διατάξεις της περιοχής και όχι οι ειδικές διατάξεις για την ίδρυση και λειτουργία ΚΤΕΟ, παρίσταται νόμιμη, απέρριψε δε ως αβάσιμα τα περί του αντιθέτου προβαλλόμενα με την αίτηση ακυρώσεως, με την οποία (χωρίς να αμφισβητείται ότι στην εν λόγω περιοχή ισχύουν ειδικές πολεοδομικές ρυθμίσεις) προβλήθηκε ότι με τις ως άνω διατάξεις του ν.2963/2001 εισάγεται ειδική πολεοδομική ρύθμιση ως προς την απαιτούμενη για την ανέγερση ιδιωτικού ΚΤΕΟ έκταση γηπέδου.
Επειδή, η ανωτέρω κρίση της εκκαλουμένης δεν είναι ορθή. Τούτο δε διότι, κατά τα ήδη εκτεθέντα, για την ίδρυση ιδιωτικού ΚΤΕΟ σε εκτός σχεδίου περιοχή προϋπόθεση είναι η κατοχή ενιαίου γηπέδου τουλάχιστον 4 στρεμμάτων, σύμφωνα με τις ειδικές διατάξεις του
ν. 2963/2001, εκτός εάν οι ισχύουσες για την περιοχή πολεοδομικές διατάξεις προβλέπουν μεγαλύτερη αρτιότητα. Συνεπώς, ο σχετικός λόγος εφέσεως, ο οποίος προβάλλεται παραδεκτώς από την άποψη των οριζομένων στο άρθρο 12 του ν. 3900/2010, εφόσον δεν υπάρχει νομολογία του Δικαστηρίου επί του ανωτέρω ζητήματος, πρέπει να γίνει δεκτός. Κατόπιν τούτων, η εκκαλουμένη πρέπει να εξαφανιστεί, να γίνει δεκτός ο αντίστοιχος λόγος της αιτήσεως ακυρώσεως της εκκαλούσας – αιτούσας και να ακυρωθεί η 9297/16.12.2008 απόφαση της Προϊσταμένης του Τμήματος Ελέγχου Κατασκευών της Διεύθυνσης Χωροταξίας – Πολεοδομίας Βορείου Τομέα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής.